Uzun müddət ekrana baxmaq uşaqlarda autizm yaradır?
İsrailin Ariel Universitetinin alimləri uzun müddət ekrana baxmağın uşaqlarda autizm spektri pozğunluğunun (ASD) inkişafı ilə əlaqəli olduğuna dair heç bir inandırıcı dəlil tapmayıblar.
Araşdırmanın nəticələri “Journal of the American Medical Association” jurnalında dərc edilib.
Yeni araşdırma əvvəlki 46 elmi məqalənin nəticələrinə (meta-analiz) əsaslanır. Tədqiqatlarda ümumilikdə 562 131 könüllü iştirak edib. Elm adamları araşdırmada iştirak edən uşaqların televizor, planşet və kompüter ekranları qarşısında nə qədər vaxt keçirdikləri barədə məlumatları qeydə alıblar. Daha sonra tədqiqatçılar ekran qarşısında daha çox vaxtın keçirilməsini ASD inkişaf riskinə təsir edib-etmədiyini müəyyən etməyə çalışıblar. ASD sosial qarşılıqlı əlaqə və ünsiyyətdə pozğunluqlarla xarakterizə olunan neyroinkişaf pozğunluğudur.
Təhlil nəticəsində alimlər qadcetlərdən həddindən artıq istifadə ilə uşaqlarda autizm spektri pozğunluğunun inkişaf ehtimalının artması arasında inandırıcı əlaqə tapmayıblar. Tədqiqatın müəllifləri qeyd ediblər ki, çox güman ki, ASD olan uşaqlar ilkin olaraq qadcetlərə yüksək maraq göstərirlər, nəticədə onların ekran qarşısında keçirdiyi vaxt artır.
Tədqiqatçılar əlavə ediblər ki, ekrandan istifadə ilə bağlı ümumi potensial mənfi nəticələr ümumi hesab ediləndən daha az ağır ola bilər. Qadcetlərlə qarşılıqlı əlaqənin növü də vacibdir. Məsələn, sosial şəbəkələrdə ünsiyyət ASD olan uşaqlara ünsiyyət bacarıqlarını inkişaf etdirməyə kömək edə bilər.
Araşdırmanın nəticələri “Journal of the American Medical Association” jurnalında dərc edilib.
Yeni araşdırma əvvəlki 46 elmi məqalənin nəticələrinə (meta-analiz) əsaslanır. Tədqiqatlarda ümumilikdə 562 131 könüllü iştirak edib. Elm adamları araşdırmada iştirak edən uşaqların televizor, planşet və kompüter ekranları qarşısında nə qədər vaxt keçirdikləri barədə məlumatları qeydə alıblar. Daha sonra tədqiqatçılar ekran qarşısında daha çox vaxtın keçirilməsini ASD inkişaf riskinə təsir edib-etmədiyini müəyyən etməyə çalışıblar. ASD sosial qarşılıqlı əlaqə və ünsiyyətdə pozğunluqlarla xarakterizə olunan neyroinkişaf pozğunluğudur.
Təhlil nəticəsində alimlər qadcetlərdən həddindən artıq istifadə ilə uşaqlarda autizm spektri pozğunluğunun inkişaf ehtimalının artması arasında inandırıcı əlaqə tapmayıblar. Tədqiqatın müəllifləri qeyd ediblər ki, çox güman ki, ASD olan uşaqlar ilkin olaraq qadcetlərə yüksək maraq göstərirlər, nəticədə onların ekran qarşısında keçirdiyi vaxt artır.
Tədqiqatçılar əlavə ediblər ki, ekrandan istifadə ilə bağlı ümumi potensial mənfi nəticələr ümumi hesab ediləndən daha az ağır ola bilər. Qadcetlərlə qarşılıqlı əlaqənin növü də vacibdir. Məsələn, sosial şəbəkələrdə ünsiyyət ASD olan uşaqlara ünsiyyət bacarıqlarını inkişaf etdirməyə kömək edə bilər.
Dünən, 14:18
MDB-də 2028-ci il Sosial İnkişaf və Həyat Keyfiyyəti İli elan edilib
Dünən, 14:15
Türkmənbaşı şəhərində Xəzər Ekoloji Sammitinin geniş tərkibdə iclası keçirilib - Foto
Dünən, 13:30
Azərbaycanda iqtisadi artım qeyri-neft-qaz sektorunun hesabına təmin olunub - Statistika
Dünən, 13:14
İlham Əliyev Türkmənbaşıda MDB-nin iştirakçı ölkələrinin milli stendləri ilə tanış olub - Foto
Dünən, 13:10
Azərbaycanın səfirliklərinə yeni səlahiyyət verildi
Dünən, 13:00
Fransa Niger səfirliyinin iki əməkdaşını ölkədən çıxarıb
Dünən, 13:00
Bakıda NATO təlimləri keçirilir - Foto
Dünən, 12:52
Türkmənistanda Prezident İlham Əliyevin liderlərlə qeyri-rəsmi görüşü - FOTO
Dünən, 12:27
Bəzi valideynlər 100 manat cərimə oluna bilərlər? - Video
Dünən, 10:42
Qaradağda dəhşətli qəza: Əsgərləri daşıyan avtobus aşdı - Video
Dünən, 10:34
İlham Əliyev: "Laçında keçirilən tədbirlər bu bölgənin tarixi ilə yaxından tanış olmağa imkan verdi"
Dünən, 10:05
İlham Əliyev MDB Dövlət Başçıları Şurasının məhdud tərkibdə iclasında iştirak edir - Foto
Dünən, 09:37
İlham Əliyev MDB Dövlət Başçıları Şurasının iclasının keçiriləcəyi məkana gedib - Foto
Dünən, 09:19
Paytaxtın mərkəzi yollarından biri üç gecə bağlı olacaq
Dünən, 08:40
İlham Əliyev: "Ümid edirik ki, Trampın tarixi səyləri Nobel Sülh Mükafatı ilə bağlı qərarda layiqincə qiymətləndiriləcək" - Foto
8-10-2026, 16:46
Bakıda maşın qadın və azyaşlını vurdu - Anbaan video
8-10-2026, 16:30
Cəbrayılda mina partlayışı: Xəsarət alan var
8-10-2026, 16:14
PKK Türkiyədən tamamilə çıxdı
8-10-2026, 15:30
TƏBİB: Tibb müəssisələrinin informasiya sistemlərində fasilələr yaranıb
8-10-2026, 15:00
İlham Əliyev onu vəzifəsindən AZAD ETDİ
8-10-2026, 14:30
Hərbi vəzifəlilərlə növbəti təlim toplanışı başlayıb - Foto
8-10-2026, 13:49
Noyabrda 11 gün iş olmayacaq
8-10-2026, 13:45
Doqquz ayda əlillik təyin olunan şəxslərin sayı açıqlandı
8-10-2026, 12:47
Nazirlikdən 110 min nəfəri SEVİNDİRƏN QƏRAR
8-10-2026, 12:30
Binəqədi sakinlərinin nəzərinə: Bu avtobusların yolu dəyişdirildi
8-10-2026, 11:22
Altı prezidentin görüşündə TRIPP-lə bağlı təklif
8-10-2026, 11:20
Cüdoçumuzdan Bakıda keçirilən dünya çempionatında uğurlu start
